{"id":31856,"date":"2020-08-07T12:47:21","date_gmt":"2020-08-07T12:47:21","guid":{"rendered":"http:\/\/meijenfeldt.nl\/?page_id=31856"},"modified":"2020-08-07T20:05:43","modified_gmt":"2020-08-07T20:05:43","slug":"villius","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/meijenfeldt.nl\/?page_id=31856","title":{"rendered":"Villius"},"content":{"rendered":"

Hans Villius, \u201cKarl XII:s Ryska F\u00e4ltt\u00e5g\u201d, K\u00e4llstudier, <\/b>Lund 1951.<\/b><\/span><\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n
Pag. 123<\/span><\/p>\n

MEMOARER<\/td>\n

Pag. 123<\/span><\/p>\n

MEMOIRES<\/td>\n<\/tr>\n

Pag. 125<\/span><\/p>\n

(…)<\/p>\n

 <\/p>\n

En s\u00e4rst\u00e4llning intar de memoaringar, som efterlemnats av tre m\u00e4n i central st\u00e4llning inom arm\u00e9n, n\u00e4mligen generalmajor Johan August Meijerfelt, generalkvarterm\u00e4stare Axel Gyllenkrok och general Adam Ludvig Lewenhaupt.<\/td>\n

Pag. 125<\/span><\/p>\n

(…) Een deel van de memoires tracht objectief verslag te doen, een ander deel is min of meer een verdedigingsschrift.<\/span><\/p>\n

Een bijzondere positie wordt ingenomen door de memoires die door drie mannen op een centrale positie in het leger zijn achtergelaten, namelijk generaal-majoor Johan August Meijerfelt, generaal kwartiermeester Axel Gyllenkrok en generaal Adam<\/span> Ludvig Lewenhaupt.<\/td>\n<\/tr>\n

Pag. 126<\/span><\/p>\n

VIII. MEIJERFELTS BER\u00c4TTELSE<\/p>\n

(…)<\/p>\n

Meijerfelts ber\u00e4ttelse har icke publicerats. Dem f\u00f6rvaras i Engestr\u00f6mska samlingen i Kungl. Biblioteket, der den ing\u00e5r i en foliovolym inbunden i ett t\u00e4mligen sent pappband med den missvisande ryggtiteln: Kongl. r\u00e5det grefve J.A. Meijerfelts brefv\u00e4xling. (1) I slutet av volymen finns inh\u00e4ftade en del handlingar, av vilka de flesta r\u00f6r Meijerfelts beskickning till tsar Peter vid Poltava. (2)
\nIngen k\u00e4lla till det ryska f\u00e4lltt\u00e5gets historia erbjuder en s\u00e5dan rad problem av skilda slag som Meijerfelts ber\u00e4ttelse. F\u00f6r att f\u00e5 en riktig uppfatning om ber\u00e4ttelsens k\u00e4llv\u00e4rde \u00e4r det n\u00f6dv\u00e4ndigt att i g\u00f6rligaste m\u00e5n s\u00f6ka l\u00f6sa dessa.<\/p>\n

1. Engestr\u00f6mska saml. B. VII 1:1.
\n2. H\u00e4rom se n\u00e4rmare nedan s. 151 ff. — Ursprungligen har volymen ocks\u00e5 inneh\u00e5llit handlingar r\u00f6rande generalguvernementet i Pommern p\u00e5 1730-talet. P\u00e5 framp\u00e4rmens insida st\u00e5r antechnat, att dessa handlingar 1883 uttogs och \u00f6verl\u00e4mnades till Riksarkivet. Tyv\u00e4rr finns iRiksarkivet ingen n\u00e4rmare uppgift om var de arkiverats, och det har icke varit m\u00f6jligt att uppsp\u00e5ra dem.
\n<\/span><\/td>\n

Pag. 126<\/p>\n

VIII. MEIJERFELDT’S RELAAS<\/p>\n

(…)<\/p>\n

Meijerfelt’s relaas is niet gepubliceerd. Het wordt bewaard in de collectie Engestr\u00f6m in de KB, waar het deel uitmaakt van een folioband gebonden in een vrij moderne kartonnen band met de misleidende rugtitel: Koningsraad graaf J.A. Meijerfelt’s briefwisseling. (1). Aan het einde van de bundel zijn enkele documenten bijgevoegd, waarvan de meeste betrekking hebben op de missie van Meijerfelt naar tsaar Peter in Poltava. (2)
\nGeen enkele bron voor de geschiedenis van de Russische campagne biedt zo’n reeks van verschillende soorten problemen als het verhaal van Meijerfelt. Om een \u200b\u200bjuist beeld te krijgen van de bronwaarde van het verhaal, is het nodig deze zoveel mogelijk op te lossen.<\/span><\/p>\n

1. Engestr\u00f6mska saml. B. VII 1:1.
\n2. Zie hierover verder hieronder p. 151 e.v. — Oorspronkelijk bevatte het boek ook documenten over het generaal-gouvernement van Pommeren in de jaren 1730. Aan de binnenkant van het voorblad staat vermeld dat deze documenten in 1883 zijn uitgenomen en aan het Nationaal Archief zijn overgedragen. Helaas heeft het Nationaal Archief geen verdere informatie over waar ze zijn gearchiveerd, en het was niet mogelijk om ze te traceren.<\/span><\/td>\n<\/tr>\n

Pag. 127<\/span><\/p>\n

Manuskriptet till Meijerfelts ber\u00e4ttelse har hittills granskats endast Hallendorff. (3) Denna unders\u00f6kning \u00e4r emellertid ytlig. Flera av de de viktigaste problemen har f\u00f6rbig\u00e5tts eller misstolkats. (4)
\nBer\u00e4ttelsen \u00e4r avfattad p\u00e5 tyska och skriven p\u00e5 10 l\u00e4gg av fyra olika h\u00e4nder. Genom hela manuskriptet har l\u00e4mnats marginaler, som upptar n\u00e4stan h\u00e4lten av sidorna. Hand 1 f\u00f6r skildringen fr\u00e5n mitten 1705 till h\u00e4ndelser den 17 juni 1709. Handen \u00e4r verksam p\u00e5 den sex f\u00f6rsta l\u00e4ggen, som vartdera omfatter sex dubbelvikte ark, j\u00e4mte l\u00e4gg 7, som i sitt nuvarande \u00e4r defekt. Ett litet stycke fr\u00e5n vikningen har n\u00e4mligen l\u00e4ggets fem h\u00f6gerblad bortklippts, s\u00e5 att endast fem smala papperremsor \u00e5terst\u00e5r. (5)\u00a0 Ungef\u00e4r mitt p\u00e5 det femte vensterbl\u00e5dets versosida slutar hand 1 mitt i en mening (6). Omedelbart h\u00e4refter tar hand 2 vid och forts\u00e4tter den avbrutna meningen: (6) Hand 2 skriver sidan ut och forts\u00e4ttar p\u00e5 l\u00e4gg 8, som best\u00e5r av tre dubbelvikta ark av b\u00e4ttre papperskvalit\u00e4t \u00e4n det tidigare. (7) Handen f\u00f6r skildringen fram till handelser i b\u00f6rjan av slaget vid Poltava den 28 juni 1709. Texten sluter uppe p\u00e5 det tredje v\u00e4nsterbladets versosida med en mening, som f\u00f6res till punkt. (8) Resten av sidan \u00e4r blank med undantag f\u00f6r en notis straxt ovanf\u00f6r mitten: (…) (8)<\/p>\n

3. Hallendorff, Karl XII och Lewenhaupt, s. 40 f.<\/span>
\n4. Se nedan, d. 129 ff.<\/span>
\n5. Se facs. 1. Jfr. nedan s. 136 not 48. —Bladen har klippts, inte skurits bort som Hallendorff uppger (Karl XII och Lewenhaupt, s. 40), vilket framg\u00e5r av att remsorna \u00f6verst vidgas solfj\u00e4derformligt, s\u00e5 att den f\u00f6rsta remsan \u00e4r smalast, den f\u00f6ljanden n\u00e5got bredare o.s.v. Om bladen skurits bort, hade remsorna inte f\u00e5tt denna form.
\n6. Se facs. 1 och bil., s. 263.
\n7. Jfr Hallendorff, Karl XII och Lewenhaupt, s. 40.
\n8. Se facs. 2 och bil., s. 264.
\n<\/span><\/td>\n

Pag. 127<\/span><\/p>\n

Het manuscript voor Meijerfelt’s relaas is tot dusver alleen door Hallendorff onderzocht. (3) Deze studie is echter oppervlakkig. Enkele van de belangrijkste problemen zijn over het hoofd gezien of verkeerd ge\u00efnterpreteerd. (4)
\n<\/span>Het relaas is geschreven in het Duits op 10 katernen in vier verschillende handschriften. Het gehele manuscript laat een marge, soms wel van het halve blad. Handschrift 1 bevat een beschrijving van midden 1705 tot gebeurtenissen op 17 juni 1709. Het handschrift is actief op de eerste zes katernen, die elk zes dubbelgevouwen vellen bevatten, samen met katern 7, dat in zijn huidige toestand defect is. Op een kleine afstand van de vouw zijn de vijf rechterblaadjes afgesneden, zodat er nog maar vijf smalle stroken papier over zijn. (5) Ongeveer in het midden van de vijfde linkerkant van het vijfde blad, eindigt handschrift 1 middenin een zin (6). Direct daarna neemt handschrift 2 het over en zet de onderbroken zin voort: (6) Handschrift 2 maakt de pagina af en gaat verder op katern 8, dat bestaat uit drie dubbelgevouwen vellen van betere papierkwaliteit dan de vorige. (7) De beschrijving leidt tot de handelingen aan het begin van de slag bij Poltava op 28 juni 1709. De tekst eindigt op de verso-pagina van het derde linkerblad met een zin, die naar een punt wordt gebracht. (8) De rest van de pagina is blanco, met uitzondering van een notitie net boven het midden: (…) (8)<\/span><\/p>\n

3. Hallendorff, Karl XII och Lewenhaupt, pag. 40-41.
\n4. Zie hieronder, pag. 129 e.v.
\n5. De bladen zijn geknipt, niet afgesneden, zoals Hallendorff stelt (Karl XII en Lewenhaupt, pag. 40), hetgeen blijkt uit het feit dat de stroken aan de bovenzijde waaiervormig uitlopen, zodat de eerste strook het smalst is, de volgende iets breder, etc. Als de bladeren waren afgesneden, zouden de stroken deze vorm niet hebben aangenomen.
\n6. Zie facs. 1 en bil., pag. 263.
\n7. Vergelijk Hallendorff, Karl XII och Lewenhaupt, pag. 40.
\n8. Zie facs. 2 en bil., pag. 264.
\n<\/span><\/span><\/td>\n<\/tr>\n

<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n
<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Hans Villius, \u201cKarl XII:s Ryska F\u00e4ltt\u00e5g\u201d, K\u00e4llstudier, Lund 1951. Pag. 123 MEMOARER Pag. 123 MEMOIRES Pag. 125 (…)   En s\u00e4rst\u00e4llning intar de memoaringar, som efterlemnats av tre m\u00e4n i central st\u00e4llning inom arm\u00e9n, n\u00e4mligen generalmajor Johan August Meijerfelt, generalkvarterm\u00e4stare Axel Gyllenkrok och general Adam Ludvig Lewenhaupt. Pag. 125 (…) Een deel van de memoires … Verder lezen Villius<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-31856","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/meijenfeldt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/31856","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/meijenfeldt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/meijenfeldt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/meijenfeldt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/meijenfeldt.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=31856"}],"version-history":[{"count":27,"href":"https:\/\/meijenfeldt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/31856\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":31858,"href":"https:\/\/meijenfeldt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/31856\/revisions\/31858"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/meijenfeldt.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=31856"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}