Sl. Landgoederen

 Landgoederen van het adellijke geslacht Von Salis uit Soglio en Maienfeld

SOGLIO

Rudolph von Salis, geboren vóór 1240, en zijn vrouw Von Süβ wonen in 1282 en 1293 in Soglio. Dit is de Italiaanse naam voor Sils im Engadin (Duits) of Segl (Romaans), een dorpje in het Zwitserse kanton Graubünden aan de rivier de Inn richting de Donau en de weg van St. Moritz richting Italië.

Soglio
Soglio

De in 1487 in de rijksadelstand verheven Gupert “de Grote” von Salis heeft bezittingen in Casaccia, Avers, Engadin, Plurs en vooral in Soglio, vandaar de uitbreiding van zijn naam tot Von Salis-Soglio.

MAIENFELD

Rudolph ‘Doxinia’ von Salis in de vijfde generatie is rond 1450 grondeigenaar in het Zwitserse stadje Maienfeld. Omdat de naam van deze stad binnen de definitie van de familienaam valt en omdat een tak van het geslacht Von Salis naar dit stadje is vernoemd, volgt hier een uitgebreide behandeling.

Maienfeld ligt 20 kilometer ten noorden van Chur, waar de noordpunt van het kanton Grau­bünden grenst aan het vorstendom Liech­tenstein. Het is de derde stad aan de Rijn, strategisch gelegen, vooral omdat er vanuit het laaggele­gen centrum een veer­pont de rivier over­gaat en omdat een belangrijke Noord-Zuid-verbinding over land door de stad loopt. De landstreek Maienfeld of Meienfeld is vooral bekend door de wijn: Maienfelder Blauburgunder of Beerliwein. Deze wijn zou in 1635 door de Franse hertog Rohan uit Bourgondië zijn geïntroduceerd en wordt nu door circa 100 boeren geproduceerd.

image003

De kleuren van het district zijn blauw-geel en het wapen is een azuren schild met drie gouden sterren. De wapenversiering is een burcht met drie torens. De overeenkomsten met de Zweedse vlag (blauw-geel, drie sterren) en met het wapen van het Zweedse geslacht Meijerfeldt (een burcht, drie sterren in dezelfde opstelling) zijn frappant.image004
De Romeinse routekaart Tabula Peutingeriana uit de vierde eeuw noemt al Magia als plaats waar de Duitse route Bregenz-Chur samenkomt met de route van Zürich. De plaats heet dan ook wel Statio Maiensis. In 1295 duikt de naam Maienvelt op en vervolgens de schrijfwijzen Meyenfeldt, Meijenfeld en Maienfeld. (1) In de Middeleeuwen is het in tegenstelling tot de Zwitserse vrije gebieden een Herrschaft (heerlijkheid). Zelfs nu nog wordt de streek aangeduid als Bündner Herrschaft. Stadsrechten moet Maienfeld in de twaalfde eeuw hebben verworven en als koningshof kan het zich tot middeleeuwse stad ontwikkelen. Maienfeld is achtereenvolgens in bezit van de Heren van Vaz (1220), de Hertogen van Toggenburg (1338) en Wolfram van Brandis (1466). De laatste heeft Oostenrijkse belangen en daarom branden de Rheatiërs Maienfeld in de Schwabische Oorlog in 1499 plat. Maienfeld wordt herbouwd en drie Zwitserse bonden kopen het in 1509 voor 20.000 gulden en voegen het samen tot de huidige streek in Graubünden in 1536. De bevolking van de stad wordt in 1622 gehalveerd door de Pest en er is ook nog een grote brand. Het kasteel wordt twee jaar later in as gelegd door de opstandelingen van Prätigau op hun terugtocht in de Grisonen Oorlog tegen de keizerlijke troepen. Steeds weer worden gebouwen hersteld, maar tegenwoordig zijn alleen de oude burcht en een stukje stadsmuur nog over. (2) 

Vom freundlich gelegenen alten Städchen Maienfeld aus fürt ein Fussweg durch grüne, baumereiche Fluren bis zum…

Dit is de openingszin van het wereldberoemd boek “Heidi”. (3) Het hele boek speelt zich in dit gebied af en tegenwoordig zijn er tal van toeristische verwijzingen (Heidipad, Heididörfli, museum Heidihaus, Heidialp, waar de hut van haar geliefde opa staat).

SALENEGG

Buiten de muren van Maienfeld ligt het landgoed Salenegg. Het gebied werd verworven door Vespasian von Salis en zijn vrouw Anna von Schauenstein in 1594. Zij bouwden daar het enorme landhuis en gaven het de naam Salenegg. Tot op de dag van vandaag is het eigendom van de familie en is het vooral bekend van de geproduceerde wijn.

Afbeelding

 

  1. H.C. Gijger, “Wahrhaffte Verzeichnüs des Prättigöws, der Herrschaft Meyenfeldt gelegenheit umb Chur, und angröntzenden Landschaften sampt den Treffe so die Pündtner mit ihren Feinden gethan”, Frankfurt 1622.
  2. I. Kuoni, “Maienfeld, St. Luzisteig und die Walser”, Maienfeld 1921.
  3. Johanna Spyri, “Heidi’s Lehr- und Wander­jahr”, Zürich 1880.