4.2.3. Rotterdamse aangiften

Sinds 1810 woont het gezin van de Nederlandse stamvader in Rotterdam. Onderzoek in het Stadsarchief Rotterdam ligt voor de hand. Gegevens zijn te vinden van de doop van de overige kinderen bij de lokale Evangelisch-Lutherse Gemeente in de periode 1810-1817 en van het overlijden van de stamvader in 1835. Deze gegevens leveren tal van nieuwe aanwijzingen op.

Dopen 1810-1817

Bij de doop van zoon Hendrik in 1810 heeft de familienaam het tussenvoegsel “van”.
Dit is ten opzichte van de doop van zijn oudere broer Johan August in Amsterdam geen nieuws. Volledigheidshalve wordt het hier opgemerkt.

Bij de doop van dochter Anthonetta in 1812 heeft de familienaam het tussenvoegsel “von”.
De doop van Anthonetta moet aanleiding hebben gegeven het tussenvoegsel te veranderen. Dit is de tijd dat Johan August in een tekening de grafsteen in Nehringen afbeeldt. Vooral de getuigen lijken relevant.

Getuigen bij de doop van Anthonetta zijn Johann August von Meijen­feld en Anthonetta Spare geh. von Meijen­f­eld.
Wie zijn deze getuigen? Het lijken wel de Zweedse graaf en gravin. Dat is uitge­sloten, want de graaf is dan al 12 jaar dood. De gravin leeft nog wel; zij is 67 jaar. Hier staat zelfs haar eigen achter­naam, zei het met een kleine verschrijving (“Spare” in plaats van “Sparre”). De voornaam Antho­netta wijkt af van Louise Augusta. Er is duidelijk sprake van een vernoeming van het kind naar haar. (1)

Bij de aangifte van de geboorte van Anthonetta zegt de stamvader 52 jaar oud te zijn.
Het geboortetijdstip van de stamvader ligt dan tussen 15 juli 1759 en 14 juli 1760.

Doopgetuigen bij Carl in 1815 zijn Juliana von Meijenfeldt geh. Thielo en Frie­drich Thie­lo.
Er was al eens een Juliana als doopgetuige in 1810 naar Amsterdam gekomen. Nu is zij getrouwd met Thielo en komt samen met Friedrich Thielo, haar man of zoon.

Doopgetuigen bij Friedrich in 1817 zijn Johann August von Meijen­feldt en An­thonet­ta von Sparre geh. von Meijen­feldt.
Te oordelen naar de namen gaat het om hetzelfde ­paar dat getuige was van de doop van Anthonet­ta 5 jaar eerder. De naam “Sparre” wordt deze keer helemaal juist gespeld. Overigens overlijdt gravin Louise Sparre twee maan­den later in Zweden.

Bij het overlijden van Anthonetta Engelina Juliana in 1828 zegt de stamvader dat zijn dochter 7 jaar en 10 maanden oud is geworden en dat hij zelf 59 jaar oud is.
Johan August rommelt hier nogal met de leeftijden. In werkelijk­heid was zijn dochter een jaar jonger, terwijl is hij zelf 8 jaar ouder was. (2)

Overlijden 1835

Op 4 juni 1835 doet Carl von Meijenfeldt bij die gemeente Rotterdam aangifte van het overlijden van zijn vader. Het Overlijdensregister bevat de volgende letterlijke tekst:

Aangifte overlijden Johan August von Meijenfeldt
Stadsarchief Rotterdam, Overlijdensarchief B61.

Deze aangifte bevat veel bevestigingen en enkele aanknopingspunten:

De stamvader is 74 jaar oud geworden.
In combina­tie met alle doop- en trouwaangiften blijft voor zijn geboortedatum in Stralsund een periode van zes weken over: 4 juni tot en met 14 juli 1760.

De naam van de moeder luidt Anthonet­ta von Spint.
Hiermee wordt Anthonetta voor de derde keer als moedersnaam genoemd. De familienaam Von Spint is in Europa nergens terug te vinden. Omdat ook bij haar het adellijke tussenvoegsel “von” wordt gebruikt, is het niet te ver gezocht dat Carl de familienaam Von Sparre bedoelt, de achternaam van de Zweedse gravin. Misschien kan hij zich deze niet meer goed herinneren (als de familiepapieren verloren waren gegaan). Als scheepstimmer­man kan hij aan iets met hout hebben gedacht en vervolgens spar (richel om dakpanlatten te dragen) met spint (nog niet verharde laag hout onder boom­schors) hebben verwisseld. Bij de voornaam ligt een dergelijke verwisseling minder voor de hand: nog steeds Anthonetta in plaats van Louisa.

 

1. In het adelsge­slacht Sparre komt in die tijd de voornaam Antoi­net­te wel voor, met name binnen de Franse tak. In Finland leeft dan Fredrika Antoinetta Carolina Vilhelmina Sparre av Söfdeborg, maar zij is even jong als zijn echtgenote Pieploo. Er leeft dan zelfs een Anthonetta Sparre in Nederland, maar ook zij is jonger dan Johan August: op 10 september 1797 wordt de dochter van haar en Ferdinand Verdries (1768-1837) gedoopt bij de Hervormde Gemeente van Leeuwarden met de namen Anna Maria (1797-1863).
2. Stadsarchief Rotterdam, PA 28/238-239, 20 oktober 1810, PA 28/238-239, 16 juli 1812, Geboorteregister B98, PA 28/238-239, 17 april 1815, PA 28/238-239, 24 juli 1817 en Overlijdensregister A7.