3.8.4. Duitse steden

Naamgenoten in Stralsund, Hannover, Detmold c.a. en Mainz

Stralsund

In het midden van de 16de eeuw beklagen de gebroeders Dietrich en Moritz Meienfelt, kooplieden in Rostock, zich bij Hertog Albrecht van Mecklenburg over het feit dat hun schip met handelswaar onderweg naar Bergen in Noorwegen is overvallen door Hollandse zeerovers, meegenomen naar Amsterdam en daar ontdaan van goederen zijn doorverkocht. Een steunverzoek aan de keizer en de stadhouder van de Nederlanden had geen gehoor gevonden. De hertog vindt het welletjes en besluit op 14 maart 1546 alle Hollandse kooplui in Mecklenburg vast te zetten. Dat keurt de keizer niet goed. (1)

In Stralsund wordt Georg Richard Meijerfeldt op 24 juli 1736 in de protestante St. Nikolai kerk gedoopt. Bij zijn vader Johann staat ein fremder Mann, hetgeen er op duidt dat deze van buiten Pommeren komt. Georg Richard duikt op in Amsterdam, waar hij op 6 februari 1773 een zoon Christoffel laat dopen in het Rooms-Katholiek Maagdenhuis. Misschien heeft hij het geloof aangenomen van zijn Nederlandse vrouw, Martina Jans. In het Amsterdamse doopboek staat overigens Uit het gasthuis, dus het kan een adoptie betreffen. Twintig jaar later legt de Nederlandse stamvader Johan August von Meijenfeldt (1760-1835) dezelfde route van Stralsund naar Amsterdam af.

Hannover

In en rond de stad Hannover in de Duitse deelstaat Nedersaksen komt de familienaam frequent voor.

In het noordwesten van Hannover ligt het dorp Stöcken. Een familie Meyenfeld komt daar vandaan. Na twee dochters is de zoon stamvader voor een grote familie.

Individueel zijn er vroege vermeldingen – al in 1375– van de familienaam in de volledige varianten – dus niet eerst meyer – met de letter “n” – en niet “r” – in het midden.

Dyderik Meynveld is te vinden in de stukken van de Raad van de Stad Hannover uit 21 novem­ber 1375:

Do behelt Dyderik Meynveld syne vryheit vor deme rade, mit synen Tüghen alse he to rechte scholde.

Hij slaagt er in met getui­gen te bewijzen, dat hij zonder lijfeigen­schap een vrij bestaan kan leiden. Dit maakt hem weliswaar nog geen edelman, maar hij kan toch een voorvader zijn van één van de verderop te behandelen personen.

Tussendoor is het goed te herinneren aan de adellijke Adelheid en Hans von Meyenfeld in Hannover rond 1500.

In de achttiende en negentiende eeuw wonen enkele personen in en rond Hannover met de familienaam Maienfeld. Het gaat om Heinrich met zoon Burhardt in 1724, Cordt met dochter Anna Christina in 1766, Harm met zoon David Johann Conrad Hermann in 1788, Justine Louise Elisabeth met kind in 1793, Margarete met kind in 1800, Johann met dochter Mette Margaretha in 1805, Anna met kind in 1817, Carl Wilhelm Friedrich met zoon Hinrich Anton in 1834 en Beke Marie met kind in 1844.

Detmold – Paderborn – Atteln 

Na Stralsund en Hannover gaat het verder zuidwestwaarts. Een interessante stad is Detmold. een Duitse stad in het zuidelijke Teutoburgerwald. Leistrup-Meiersfeld ligt tegen de zuidkant van de stad aan. Daar komt Maria Catharina Meyerfeld vandaan. Tussen 1756 en 1794 leeft zij in Harderwijk en Amsterdam. Zij krijgt in 1756 een attestatie van de Nederduits Gereformeerde Kerk om van Harderwijk naar Amsterdam te gaan. Er staat dan een tweede familienaam vermeld, namelijk Harms, misschien uit een eerder huwelijk.

In Amsterdam woont Maria Catharina aan de Leergracht met haar nicht Femmetje Kraan, die gehuwd is met Willem Bos en 4 of meer kinderen heeft. Op 14 april 1758 bevat het Trouwregister Amsterdam een akte om bij de schoonvader in Elspeet te gaan trouwen met kleermaker Jan Heijmens aan de Suikerbakkersteeg. Vier dagen later krijgt Maria Catharina attestatie om in de Nederduitse kerk van Harderwijk terug te keren. Op 7 mei vindt het huwelijk plaats in Elspeet en een dag later wordt Jan als burger van Harderwijk ingeschreven. In die stad krijgen zij zeven kinderen en bij de volkstelling van 1795 wonen zij in de Kerkstraat (Kerk en School).

Nog iets verder zuidwaarts ligt Paderborn. Rond 1770 trouwen daar drie vrouwen met de familienaam Meyerfeldt.

In het aangrenzende Atteln woont 50 jaar eerder een katholieke familie met dezelfde familienaam.

Mainz

Mainz is een oude westelijk gelegen bisschoppelijke stad en de hoofdstad van Rheinland-Pfalz. Johann en Katharina Mayerfeld krijgen er hun kinderen Maria Sibylla (1675) en Stefan (1678). Eva Magdalena Meyenfeld trouwt in 1724 Konrad Simmer.

Ludwig Meyenfeld is in 1751 in Graz in Oostenrijk geboren. Hij wordt hoogleraar in Heidelberg. Hij ontkomt aan gevangenneming vanwege zijn sympathie met de Franse revolutie. Hij ontmoet zijn Elzasser vriend Simon, Franse revolutionair Commissaris in de Mainzer Republiek. Op diens voorspraak wordt Meyenfeld maart tot juli 1793 zijn co-Commissaris in Mainz. Hij wijzigt zijn voornaam in Louis. Hij behoort daar tot de aanhangers van een algemeen (geen selectief) volksrecht en correspondeert daarover met Minister Desforges in Parijs. (1) De Pruisen heroveren Mainz juli 1793, de Fransen annexeren het als Département du Mont-Tonnerre in 1798. Meyenfeld is inmiddels notaris als hij op 7 november 1799 (16 brumaire an VIII, twee dagen vóór de staatsgreep van Napoleon) wordt benoemd tot “administrateur central” van het departement. Na Napoleon valt het gebied definitief aan Duitsland toe. Ludwig overlijdt 1834.

Een vrij grote katholieke familie Maienfeld woont in Kirchenbollenbach und Baumholder in Idar-Oberstein. Zij stammen af van Christian (1815-1845).